Βιολογική Μηχανική Εργονομία (Θ)

Δωροθέα Μακρυγιάννη

Περιγραφή

Το μάθημα της Βιολογικής Μηχανικής-Εργονομίας αποσκοπεί στην κατάρτιση των φοιτητών  σε βασικές αρχές της βιολογικής  μηχανικής και εργονομίας. Διδάσκονται οι φυσικοί νόμοι που αφορούν στη λειτουργία του μυοσκελετικού συστήματος από κινητικής και αρθροκινηματικής σκοπιάς, στις αρχές ισορροπίας, στη βάδιση, στη φόρτιση των οστών (κατάγματα-πόρωση), και του αρθρικού χόνδρου. Αναλύονται οι ιδιότητες του μυϊκού συστήματος με ιδιαίτερη έμφαση στην επεξήγηση των ειδών της μυϊκής συστολής, της μυϊκής ανεπάρκειας και του μυϊκού έργου. Επίσης, αναλύονται οι αρχές της εργονομίας και η εφαρμογή της στον εργασιακό χώρο στα διάφορα επαγγέλματα και στην καθημερινότητα του μέσου ατόμου. Προσεγγίζεται ο μηχανισμός διαχείρισης βάρους και η σωστή στάση του σώματος με σκοπό την πρόληψη  μυοσκελετικών καταπονήσεων. Αναλύεται και διδάσκεται η μέθοδος καταγραφής και επιστημονικής ανάλυσης της δραστηριότητας του ατόμου, στο πλαίσιο της εφαρμογής συγκεκριμένων δραστηριοτήτων. Σκοπός του μαθήματος είναι η κατάλληλη παρέμβαση και εκμάθηση δεξιοτήτων μειωμένης φόρτισης, με στόχο τη βελτίωση της λειτουργικότητας και ελαχιστοποίηση των πιθανοτήτων ανάπτυξης προβλημάτων αρχικά μυοσκελετικών, αλλά και προβλημάτων του καρδιαγγειακού, αναπνευστικού και γαστρεντερικού συστήματος.

Λέξεις Κλειδιά: Βιολογική μηχανική, ισχίο φορτία, συμπιεστικές δυνάμεις, γόνατο, επιγονατιδομηριαία άρθρωση, εργονομικές προσαρμογές, προγράμματα, ψυχολογική επιβάρυνση, χώρος εργασίας, λεκάνη, όρθια θέση, καθιστή θέση, αυχενική μοίρα, διαχείριση βάρους, ανάλυση βάδισης, βοηθήματα βάδισης, μυϊκός ιστός, οστίτης ιστός, κολλαγόνος ιστός, νόμοι Νεύτωνα, μεσοσπονδύλιος δίσκος, οσφυιοιερά γωνία, γωνία τετρακεφάλου, μυοσκελετικές παθήσεις, ραιβός-βλαισός μέγας δάχτυλος, ωμική ζώνη, σκάλα, τρέξιμο.

Θεματικές Ενότητες

Κινηματική και κινητική. Επίπεδα, άξονες,  βαθμοί ελευθερίας της κίνησης, δύναμη, ανάλυση – σύνθεση δυνάμεων, ζεύγη δυνάμεων, έργο, ισχύς, ενέργεια. Νόμοι του Νεύτωνα. Αρχές ισορροπίας. Βαρύτητα, κέντρο βάρους, βάση στήριξης, κ.λ.π.

Αρχές κινηματικής. Βιοκινητικές ενότητες. Μοχλοί. Ροπή.

Στόχοι Ενότητας

Δυνατότητα κινητικής και κινηματικής ανάλυσης με εφαρμογή σύγχρονων μέσων.

Λέξεις Κλειδιά

Δράση –αντίδραση τριβή, βάση στήριξης, ανοιχτή-κλειστή κινητική αλυσίδα, ροπή, συνισταμένη φορτίσεων, μηχανικό πλεονέκτημα.

Συνδετικός ιστός, ιδιότητες και  μηχανική συμπεριφορά. Κολλαγόνος -  χόνδρινος -     οστίτης ιστός, ιδιότητες και μηχανική συμπεριφορά. Σύνδεσμοι, τένοντες, αρθρικός θύλακας αναδόμηση και λειτουργία.

Στόχοι Ενότητας

Γνώση της αλληλεπίδρασης των ιστών μεταξύ τους και επομένως της ‘’ευθύνης’’ που τους αναλογεί στην φυσιολογική λειτουργία των συστημάτων του ανθρωπίνου οργανισμού.

Λέξεις Κλειδιά

Οστίτης ιστός, μηχανική συμπεριφορά, συμπίεση, χόνδρινος ιστός, φόρτιση,ινώδης ιστός , ουλή, κάταγμα κόπωσης.

Μυϊκός ιστός. Μορφολογικά, ανατομικά, λειτουργικά στοιχεία. Μηχανικές ιδιότητες των μυών. Παθητικός και ενεργητικός κινητικός μηχανισμός. Μυϊκή συστολή. Φυσιολογικό και μηχανικό πλεονέκτημα.

Στόχοι Ενότητας

Ουσιαστική και σε βάθος γνώση του μηχανισμού απάντησης του μυός σε μηχανικά, χημικά και νευρικά ερεθίσματα.

Λέξεις Κλειδιά

Μυϊκή ίνα , σαρκοπλασματικό δίκτυο, μυϊκό ινίδιο, σαρκομέριο, μυϊκή σύσπαση, τετανική συστολή, μυϊκή χαλάρωση, νευρομυϊκή διέγερση, φυσική άσκηση, μυοτενόντια μονάδα.

Βάδιση. Κινητική και κινηματική ανάλυση.

Στόχοι Ενότητας

Ανάλυση  βάδισης. Μυϊκή λειτουργία, φορτίσεις κατά την βάδιση, κορμός.

Λέξεις Κλειδιά

Κύκλος βάδισης, παράμετροι χρόνου, παράμετροι διαστήματος, περίοδος αιώρησης, περίοδος στήριξης, λεκάνη μετατόπιση, μεταβολικό κόστος, μηχανική ανταπόκριση, στήριξη.

Μετακίνηση τροχάδην. Χρήση σκάλας. Παρεκκλίσεις από το φυσιολογικό πρότυπο βάδισης, βοηθήματα.

Στόχοι Ενότητας

Αξιολόγηση και φυσικοθεραπευτική παρέμβαση με στόχο την λειτουργική αποκατάσταση και την «κοινωνική  επάρκεια» του ατόμου.

Λέξεις Κλειδιά

Τρέξιμο, χρήση σκάλας, άνοδος, κάθοδος, γόνατο, παθολογική βάδιση, μυοσκελετικά προβλήματα, νευρολογικά προβλήματα, βακτηρίες, μηχανοκίνητα βοηθήματα.

Ισχίο – γόνατο. Ανάλυση  κινητική και κινηματική. Βαθύ κάθισμα. Ραιβό, βλαισό ισχίο, γόνατο.

Στόχοι Ενότητας

Αξιολόγηση και φυσικοθεραπευτική παρέμβαση  με στόχο την διασφάλιση φυσιολογικων φορτίσεων και  λειτουργίας  του κάτω άκρου. 

Λέξεις Κλειδιά

Κινητικότητα ισχίου, άξονες μηριαίου, γωνιακές σχέσεις , φόρτιση, βάδιση, μυϊκή δραστηριότητα, αντίδραση της άρθρωσης, γόνατο, μηνίσκοι, σύνδεσμοι, επιγονατιδομηριαία άρθρωση, κνημομηριαία άρθρωση, συμπιεστικές δυνάμεις.

Ποδοκνημική, άκρος πόδας, δάχτυλα, πέλμα. Φορτία  και παρεκκλίσεις από την

φυσιολογική λειτουργία του άκρου ποδιού.

Στόχοι Ενότητας

Έγκαιρη   φυσικοθεραπευτική παρέμβαση και εφαρμογή κατάλληλων προγραμμάτων για διατήρηση φυσιολογικής κινητικότητας και λειτουργίας του άκρου ποδιού με στόχο την αποφυγή μυοσκελετικών επιβαρύνσεων που θα οδηγήσουν σε παθολογικά προβλήματα.

Λέξεις Κλειδιά

Πέλμα , άκρο πόδι, υπαστραγαλική άρθρωση, εγκάρσια άρθρωση του ταρσού, ποδική καμάρα, μέσο τμήμα του ποδιού.

Ωμική ζώνη. Κινηματική ανάλυση, στατική και δυναμική. Επιβαρύνσεις στους ιστούς του άνω άκρου σε καθημερινές δραστηριότητες.

Στόχοι Ενότητας

Έγκαιρη   φυσικοθεραπευτική παρέμβαση και εφαρμογή κατάλληλων προγραμμάτων για διατήρηση φυσιολογικής κινητικότητας και λειτουργίας του  άνω άκρου με στόχο την αποφυγή μυοσκελετικών επιβαρύνσεων που θα οδηγήσουν σε παθολογικά προβλήματα.

Λέξεις Κλειδιά

Γληνοβραχιόνια άρθρωση, ωμοβραχιόνιος ρυθμός.

Αγκώνας - πηχεοκαρπική – δάκτυλα. Κινητική και κινηματική ανάλυση. Λαβές Εργαλεία.

Στόχοι Ενότητας

Έγκαιρη παρέμβαση και αξιολόγηση της λειτουργίας του χεριού για κατάλληλη οργάνωση και προσαρμογή  των εργαλείων και της καθημερινότητας με στόχο την πρόληψη μυοσκελετικών προβλημάτων.

Λέξεις Κλειδιά

Πηχεοκαρπική άρθρωση, μυοσκελετικός πόνος, σύνδρομα υπέρχρησης.

Σπονδυλική Στήλη. Όρθια στάση. Κινητική και κινηματική ανάλυση. Μεσοσπονδύλιος δίσκος- φόρτιση. Χρήση μηχανημάτων, κραδασμός - δόνηση.

Στόχοι Ενότητας

Προγράμματα ενεργητικής άσκησης για έλεγχο της λεκάνης και των φορτίσεων στη σπονδυλική στήλη σε στάση και κίνηση.

Λέξεις Κλειδιά

Σπονδυλική Στήλη, κινητική και κινηματική ανάλυση, μεσοσπονδύλιος δίσκος.

Σπονδυλική στήλη. Καθιστή θέση. Αυχενική  μοίρα. Θωρακική μοίρα. Χειρισμός και χρήση οχημάτων.

Στόχοι Ενότητας

Εργονομικές παρεμβάσεις  στην καθημερινότητα του εργαζόμενου με στόχο την πρόληψη των επιβαρύνσεων  και των συνεπειών τους στον άνω κορμό και την αυχενική μοίρα.

Λέξεις Κλειδιά

Σπονδυλική Στήλη, αυχενική  μοίρα, θωρακική μοίρα, εργονομία.

Εργονομία. Ορισμοί. Αρχές εργονομικής οργάνωσης του χώρου εργασίας. Στόχοι εργονομικής παρέμβασης στον χώρο εργασίας. Εργονομικά προγράμματα. Οδηγίες και   σχεδιασμός από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Συνθήκες ασφαλείας. Οργάνωση σε χώρους εργασίας με στόχο την βελτιστοποίηση της απόδοσης του εργαζόμενου,  συγχρόνως και την προστασία του από τις επιβαρύνσεις.

Στόχοι Ενότητας

Εργονομικές εφαρμογές. Πρόληψη σε χώρους εργασίας και παρεμβάσεις στην καθημερινότητα.

Λέξεις Κλειδιά

Εργονομία, εργονομική ανάλυση, περιβάλλον εργασίας, θόρυβος, φωτισμός, δόνηση, θερμοκρασία, μηχανήματα, διαχείριση βάρους, ανθρωπομετρία, εξοπλισμός, σήμανση ασφαλείας.

Μυοσκελετικές διαταραχές — επαγγελματική δραστηριότητα. Σύνδρομα υπέρχρησης. Αξιολόγηση - φυσικοθεραπευτική παρέμβαση.  Περιβάλλον και συνθήκες εργασίας.

Στόχοι Ενότητας  

Πρόληψη με κατάλληλα εργονομικά προγράμματα και εφαρμογές που «ανακουφίζουν» από τις υπέρμετρες φορτίσεις τους ιστούς.

Λέξεις Κλειδιά

Μυοσκελετικοί πόνοι, απασχόληση, συνθήκες εργασίας, παράγοντες κινδύνου, άγχος , φυσική φόρτιση, ψυχοκοινωνική επιβάρυνση, πρόληψη, κόστος, οργάνωση χώρου.

Ανοικτό Ακαδ. Μάθημα

Ημερολόγιο

Ανακοινώσεις

  • - Δεν υπάρχουν ανακοινώσεις -